وود لامپ دستگاهی است که از اشعه فرا بنفش (UV) برای بررسی و معاینه دقیق پوست استفاده می‌کند. برای استفاده از این دستگاه به یک اتاق تاریک نیاز است و فردی که قرار است مورد معاینه قرار بگیرد، باید در این اتاق تاریک حاضر شود. این تست معمولا توسط یک پزشک متخصص پوست (درماتولوزیست) و در مطب دکتر انجام می‌شود.

 برای انجام این تست، دکتر دستگاه وود لامپ را روشن می‌کند و آن را در فاصله ۱۰ تا ۱۲.۵ سانتیمتر از پوست قرار می‌دهد و سپس تغییرات رنگ احتمالی را بررسی می‌کند. هدف از انجام این تست شناسایی عفونت‌های باکتریال یا قارچی پوست است. از این تست با عنوان آزمایش نور سیاه یا آزمایش نور فرا بنفش نیز یاد می‌شود.

وود لامپ و روش درمانی

بیشتر بخوانید: پاکسازی پوست| بهترین دستگاه‌ اسکراب و پاکسازی پوست کدام است؟

وود لامپ دستگاهی است که از یک نور سیاه رنگ برای بررسی وضعیت پوست استفاده می‌کند. وجود باکتری یا قارچ روی پوست بدن باعث می‌شود نور تابیده ‌شده به محل مورد نظر تغییر رنگ بدهد و بدین وسیله دکتر متوجه می‌شود که در این ناحیه یک مشکل پوستی وجود دارد.

این دستگاه نه تنها برای یافتن مشکلات پوستی که برای تشخیص خراش و آسیب در ناحیه چشم نیز کاربرد دارد. برای این منظور ابتدا پزشک متخصص یک محلول فلوئورسین را در چشم قرار می‌دهد و سپس وود لامپ را به ناحیه مورد نظر می‌تاباند. اگر خراش یا آسیبی در چشم وجود داشته‌ باشد، با تابیدن این نور، درخشان می‌شود و پزشک متوجه می‌شود که آن قسمت از چشم آسیب دیده است.

پیش از استفاده از این دستگاه باید از شستشو، آرایش کردن، عطر زدن و یا اسپری ‌‌زدن به ناحیه مورد آزمایش خودداری کنید. زیرا در این محصولات از ترکیبات استفاده شده ‌است که باعث می‌شود رنگ پوست در هنگام آزمایش تغییر کند و پزشک به اشتباه تصور کند که این ناحیه دچار آسیب پوستی شده است.

در حالت عادی رنگ نور تابیده‌ شده روی پوست باید بنفش باشد و هیچ درخششی روی پوست تحت نور وود لامپ مشاهده نشود. اگر پوست فرد دارای عفونت باکتریال یا قارچی باشد، رنگ پوست تغییر پیدا می‌کند زیرا باکتری‌ها و قارچ‌ها زیر تابش نور فرابنفش پرتو ساطع می‌کنند.

نقد و بررسی دستگاه وود لامپ

اگرچه وود لامپ وسیله‌ای بسیار کاربردی برای شناسایی و تشخیص عفونت‌های باکتریال یا قارچی پوست است و همچنین در تشخیص آسیب دیدگی در ناحیه چشم موثر است اما نقدهایی نیز به این دستگاه وارد است.

 تمام باکتری‌ها و قارچ‌ها زیر اشعه فرابنفش از خود پرتو ساطع نمی‌کنند و به همین دلیل بر اساس نتایج این تست نمی‌توان به طور قطعی بیان‌ کرد که پوست انسان دارای عفونت باکتریال یا قارچی نیست به همین دلیل برای تشخیص بیماری ممکن است به آزمایشات بیشتری نیاز باشد.

در این دستگاه از اشعه فرابنفش استفاده می‌شود و این اشعه در صورت تابش مستقیم، به چشم آسیب وارد می‌کند. به همین دلیل در زمان استفاده از این دستگاه نباید چشم فرد باز باشد.

تشخیص با وود لامپ

نور سیاه ساطع ‌شده از وود لامپ بی ضرر است. این لامپ موج دامنه کوتاه اشعه فرابنفش (۲۹۰ تا ۳۲۰ نانومتر) از خود ساطع نمی‌کند بنابراین باعث ایجاد آفتاب سوختگی یا دیگر آسیب‌ها در پوست نمی‌شود.

کسانی که نسبت به نور حساسیت بالایی دارند، ممکن است با در معرض نور سیاه قرار گرفتن این دستگاه، پوستشان دچار حساسیت شود. با این وجود از آنجا که مدت زمان انجام این تست بسیار کوتاه است، احتمال آسیب دیدن حتی کسانی که حساسیت زیادی به نور دارند، پایین است.

قسمت‌های تشکیل دهنده دستگاه

دستگاه وود لامپ پیچیدگی زیادی ندارد و تنها از چند قسمت تشکیل‌ شده که تشخیص آن‌ها کار ساده‌ای است. قسمت‌های تشکیل‌دهنده دستگاه به شرح زیر است:

  • کابل برق
  • لامپ UV
  • لنز نوری با قابلیت بزرگنمایی
  • فیلتر UVR
  • هند پیس

رنگ شناسی وود لامپ

در زمان استفاده از دستگاه وود لامپ، ممکن است رنگ‌های مختلفی در ناحیه تحت تابش اشعه مشاهده‌ شود که هر رنگ دارای معنای خاصی است و با استفاده از آن می‌توان وجود یا عدم وجود بیماری‌های مختلف را تشخیص‎ داد. رنگ شناسی وود لامپ به شرح زیر است:

رنگ آبی روشن: اگر پوست به رنگ آبی روشن مشاهده ‌شود، یعنی پوست بدن سالم است و دچار بیماری خاصی نیست.

رنگ نارنجی: اگر رنگ پوست به نارنجی تغییر کند معنای آن این است که پوست آن ناحیه چرب است و فرد دچار آکنه شده‌ است.

رنگ صورتی: مشاهده رنگ صورتی در پوست به معنای اختلال در هموگلوبین است.

رنگ سفید: هنگامی که رنگ پوست تحت تابش اشعه سفید شود، یعنی سلول‌های پوست در آن ناحیه مرده است

رنگ بنفش روشن: هنگامی که رنگ پوست به بنفش روشن تغییر پیدا کند، معنای آن این است که پوست بدن حساس و خشک شده‌ است.

رنگ قهوه‌ای: هنگام مشاهده این رنگ می‌توانیم به این نتیجه برسیم که پوست بدن در اثر نور خورشید تخریب شده ‌است.

رنگ سبز: مشاهده رنگ سبز بر اثر تابش اشعه به معنای وجود گونه‌های پاتوژن از باکتری‌ها است.

رنگ سفید مایل به زرد: این رنگ نیز به معنای وجود ضایعات ناشی از قارچ‌های سطحی در پوست است.

رنگ زرد روشن: این رنگ نیز به معنای وجود ضایعات غیر التهابی ناشی از آکنه است.

نکات ایمنی در زمان استفاده از دستگاه

برای اینکه استفاده از این دستگاه کاملا ایمن و بی خطر باشد، رعایت چندین نکته ضروری است:

استفاده از عینک UV برای جلوگیری از آسیب دیدن قسمت شبکیه چشم، ضروری است.

پزشک معالج در زمان استفاده از دستگاه وود لامپ، حتما باید از دستکش استفاده‌ کند.

استفاده از دستگاه دستگاه وود لامپ در محیطی باید انجام‌ شود که امکان عبور اشعه فرابنفش یا UV از آن امکان‌پذیر نباشد.

دستگاه وود لامپ حتما باید دارای محافظ برق باشد.

برای استفاده از دستگاه ابتدا باید دستگاه به برق زده‌ شود و سپس دکمه روشن ‌شدن دستگاه زده‌ شود.

در هنگام روشن ‌کردن دستگاه بهتر است از یک شیلد محافظ استفاده ‌شود. این شیلد محافظ باید روی پوست بدن فرد بیمار قرار بگیرد و سپس اقدام به روشن ‌کردن دستگاه کرد.

 وود لامپ و تشخیص پیسی

پیسی زمانی ایجاد می‌شود که  پوست بدن دچار رنگ پریدگی می‌شود و موهای آن ناحیه به رنگ سفید یا خاکستری در می‌آید. پیسی نوعی اختلال رنگدانه‌ای است که هیچ احساس درد یا خارشی در بدن فرد ایجاد نمی‌کند. در نواحی‌ای از پوست که پیسی ایجاد می‌شود ملانوسیت و همچنین تیروزیناز تشکیل دهنده ملانین وجود ندارد. پیسی بیشتر از اینکه یک نوع بیماری در نظر گرفته ‌شود، شرایطی چالش‌ برانگیز و آزاردهنده برای فرد مبتلا ایجاد می‌کند.

یکی از کاربردهای وودلامپ تشخیص پوست مبتلا به این عارضه است. اصلی‌ترین مشخصه و شناسه پیسی یا ویتیلیگو از بین رفتن رنگدانه پوست که در پوست‌های تیره تشخیص آن به راحتی و با استفاده از چشم غیر مسلح امکان ‌پذیر است اما در پوست‌های روشن تشخیص آن کار دشواری است زیرا در پوست‌های روشن تشخیص پوست طبیعی با پوستی که رنگدانه‌هایش از بین رفته، کار دشواری است. در چنین شرایطی است که استفاده از وود لامپ مفید است.

وظیفه ملانین جذب نور و جلوگیری از ورود آن به عمق پوست است. از آنجا که پوستی که دچار پیسی شده است دارای رنگدانه نیست یا تعداد آن بسیار کم است، نور تابیده‌ شده به عمق پوست نفوذ می‌کند. پوستی که دچار پیسی شده‌ باشد در زمان تابش اشعه وود لامپ به رنگ آبی روشن در می‌آید.

کسانی که دچار پیسی می‌شوند و مخصوصا پوست روشنی دارند، باید همواره از کرم ضد آفتاب حاوی اکسید روی و اکسید تیتانیوم با اس پی اف حداقل ۳۰ استفاده‌ کنند. ضد آفتاب از نفوذ اشعه فرابنفش به پوست جلوگیری می‌کند و از پوست بدن در مورد این اشعه مراقبت می‌کند. هنگامی که پوست دچار پیسی می‌شود و رنگدانه‌های پوست از بین می‌رود احتمال آسیب ‌دیدن بیشتر پوست و ابتلا به سرطان پوست افزایش می‌یابد و با استفاده از کرم ضد آفتاب مناسب می‌توان از این پیشامد جلوگیری ‌کرد.

خرید دستگاه وود لامپ

سخن پایانی

وود لامپ دستگاهی برای تشخیص عفونت‌های باکتریال یا قارچی پوست مورد استفاده قرار می‌گیرد. استفاده از این دستگاه صرفا باید توسط پزشک انجام ‌شود زیرا در صورت عدم استفاده صحیح، ممکن است به فرد آسیب وارد کند. البته باید بیان ‌کنیم که استفاده از این دستگاه فقط برای تشخیص اولیه عفونت پوستی است و برای مطمئن‌ شدن و به دست آوردن دقیق‌ترین نتایج نیاز به انجام معاینات و آزمایشات بیشتر است.

منابع:

mountsinai

healthline

 

در مالتینا بلاگ بیشتر بخوانید :

روتین‌های پوستی | برای پوست خود فقط چند دقیقه وقت بگذارید

بررسی دلایل ایجاد چین و چروک پوست و معرفی ماساژ ضد چین و چروک

۱۵ ماساژور صورت برتر دنیا برای ماساژ صورت و جوانسازی پوست